Su depoları, arıtma havuzları ve hazneler yalnızca içindeki suyun ağırlığını ve hidrostatik basıncını taşıyan yapılar değildir. Deprem sırasında hazne içindeki su da harekete geçer ve yapıya ek kuvvetler aktarır. Bu etkiler hidrodinamik etkiler olarak adlandırılır.

İki Bileşen: İtkisel ve Çalkalanma Etkileri

Suyun davranışı genel olarak iki bileşenle ele alınır. Suyun bir kısmı hazneyle birlikte hareket eder ve duvarlara ani bir basınç uygular; bu itkisel (impulsive) etkidir. Serbest yüzeye yakın kısım ise daha uzun periyotla çalkalanır; bu da çalkalanma (konvektif) etkisidir.

Çalkalanma, duvarlara ve temele gelen kuvvetlerin yanı sıra su yüzeyinde dalgalanma oluşturur. Bu dalgalanma, haznede bırakılacak hava payını ve varsa örtü tasarımını ilgilendirir.

Etkiyi Belirleyen Etkenler

Hidrodinamik etkilerin büyüklüğü haznenin boyutlarına ve biçimine, su derinliğine, zemin koşullarına ve yapının bulunduğu bölgenin deprem tehlikesine bağlıdır. ACI 350.3 gibi su tutan yapılara özgü yönetmelikler, bu etkilerin tasarımda nasıl hesaba katılacağını tarif eder.

Vektörel Yapı olarak su tutan yapıların statik projelerinde hidrodinamik etkileri, projenin yerine ve şartnamesine göre ilgili yönetmeliklerle birlikte değerlendiriyoruz. Görseldeki model, Libya'daki Suluq Temiz Su Deposu'na (20.000 m³) aittir.